Ewelina Budynek - Padusińska
-
Wymagania edukacyjne z języka polskiego
-
,
-
WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO
-
- Przyjmuje się następującą skalę ocen: 6 (celujący, w skrócie cel.), 5 (bardzo dobry, w skrócie bdb.), 4 (dobry, w skrócie db.), 3 (dostateczny, w skrócie dst.), 2 ( dopuszczający, w skrócie dop.),1 (niedostateczny, w skrócie ndst.). W kontroli bieżącej dopuszcza się stosowanie plusów (+) i minusów (-)
- Uczeń prowadzi zeszyt przedmiotowy w szerokie linie. Nauczyciel ma prawo sprawdzić i ocenić poprawność zadań zapisanych w nim podczas lekcji i w domu.
Przy różnicowaniu ocen nauczyciel bierze pod uwagę nie tylko poprawność odpowiedzi, lecz także stopień samodzielności ucznia.
Ocena 2 – dopuszczająca: uczeń wykonuje zadania proste, często korzystając z instrukcji, wzoru, podpowiedzi lub bezpośredniej pomocy nauczyciela.
Ocena 3 – dostateczna: uczeń wykonuje typowe zadania samodzielnie, jeśli dotyczą poznanych i ćwiczonych wcześniej treści.
Ocena 4 – dobra: uczeń samodzielnie i poprawnie wykorzystuje poznaną wiedzę, potrafi ją zastosować w typowych sytuacjach oraz uzasadnić swoje rozwiązania.
Ocena 5 – bardzo dobra: uczeń sprawnie wykorzystuje wiedzę w różnych sytuacjach, analizuje, porównuje, wnioskuje, uzasadnia i dokonuje samodzielnej korekty własnej pracy.
Ocena 6 – celująca: uczeń wykorzystuje wiedzę twórczo, także w sytuacjach nowych i nietypowych; samodzielnie poszukuje rozwiązań, proponuje własne pomysły, łączy wiadomości z różnych obszarów i potrafi wykorzystać je w praktyce.
UWAGI DO STOSOWANIA W OCENIANIU
-
Wymagania mają charakter narastający – uczeń otrzymujący ocenę wyższą powinien spełniać również wymagania określone dla ocen niższych.
-
Ocena niedostateczna nie jest konsekwencją pojedynczego błędu, braku jednej pracy lub trudności występujących wyłącznie w jednym obszarze. Ocenę klasyfikacyjną ustala się na podstawie całościowego poziomu osiągnięć ucznia.
-
W ocenianiu należy uwzględniać indywidualne możliwości psychofizyczne i edukacyjne ucznia oraz dostosowanie wymagań wynikające z rozpoznanych potrzeb.
-
Szczególne znaczenie ma rozwój kompetencji językowych: rozumienie wypowiedzi, czytanie, formułowanie własnych wypowiedzi, selekcjonowanie i przetwarzanie informacji oraz dostosowywanie komunikatu do sytuacji i odbiorcy.
-
Ocenie podlega również umiejętność korzystania ze źródeł, krytycznej oceny informacji, poszanowania autorstwa oraz bezpiecznego
i odpowiedzialnego korzystania z technologii cyfrowych. -
W zakresie tworzenia wypowiedzi bierze się pod uwagę m.in. treść, zgodność z tematem i formą, kompozycję, spójność, poprawność językową, zasób słownictwa, ortografię, interpunkcję oraz samodzielność redagowania i poprawiania tekstu.
-
W zakresie odbioru literatury i innych tekstów kultury ocenia się nie tylko znajomość treści, lecz także rozumienie, analizowanie, interpretowanie, uzasadnianie własnego odczytania, wyciąganie wniosków oraz odnoszenie tekstu do wartości i doświadczeń
-
Przy ocenie najwyższej szczególnie istotne są: samodzielność, twórcze wykorzystanie wiedzy, umiejętność rozwiązywania problemów, argumentowanie, łączenie różnych dziedzin, inicjowanie działań oraz świadoma autorefleksja.
-
Ocena celująca nie oznacza wyłącznie bezbłędnego wykonywania typowych zadań. Powinna odzwierciedlać wyraźnie ponadprzeciętny poziom samodzielności, twórczego wykorzystania wiedzy i umiejętności (w obrębie podstawy programowej).
WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO DLA KLASY 4
(zgodne z podstawą programową na rok 2026)Obszar
1-niedostateczna
2 – dopuszczająca
3 – dostateczna
4 – dobra
5 – bardzo dobra
6 – celująca
1. KOMUNIKACJA
Mimo pomocy uczeń nie rozumie prostych poleceń i komunikatów; ma trudności z przekazaniem podstawowej informacji; nie potrafi włączyć się w prostą rozmowę; nie rozpoznaje podstawowych sytuacji komunikacyjnych; nie stosuje podstawowych form grzecznościowych; nie podejmuje prób wyrażania potrzeb, emocji lub opinii; nie rozpoznaje podstawowych komunikatów niewerbalnych; nie odróżnia nadawcy od odbiorcy; nie korzysta ze wskazówek nauczyciela dotyczących poprawy komunikacji.
Z pomocą nauczyciela rozumie proste polecenia i pytania; słucha krótkiej wypowiedzi i reaguje na nią; tworzy krótką wypowiedź ustną lub pisemną zgodną z podstawową intencją; potrafi przedstawić się, zadać pytanie, poprosić, podziękować, przeprosić, odmówić lub przekazać prostą informację; rozpoznaje sytuację oficjalną i nieoficjalną; nazywa podstawowe emocje i podejmuje próbę powiedzenia o własnych potrzebach; rozpoznaje nadawcę i odbiorcę; rozumie proste komunikaty niewerbalne; z pomocą odróżnia fakt od opinii.
Samodzielnie uczestniczy w prostych rozmowach; słucha rozmówcy i odpowiada na jego wypowiedź; formułuje wypowiedzi zgodne z zamierzonym celem; stosuje różne rodzaje zdań zależnie od intencji; dostosowuje sposób wypowiedzi do sytuacji oficjalnej i nieoficjalnej; wyraża opinię i potrafi ją krótko uzasadnić; mówi o swoich emocjach i doświadczeniach; stosuje formy grzecznościowe; rozpoznaje intencję nadawcy, nadawcę i odbiorcę; odróżnia informację od opinii; rozpoznaje podstawowe znaczenie gestu, mimiki i tonu głosu.
Sprawnie uczestniczy w rozmowie i nawiązuje do wypowiedzi innych; świadomie dobiera słownictwo i wypowiedź do odbiorcy oraz sytuacji; jasno przedstawia swoje stanowisko i je uzasadnia; poprawnie komunikuje potrzeby i emocje; odróżnia opis własnych emocji od oceniania drugiej osoby; stosuje zasady kultury języka; kontroluje ton głosu, mimikę i gesty; rozpoznaje wpływ gestów niewerbalnych na znaczenie wypowiedzi; określa nadawcę, odbiorcę, intencję i sytuację komunikacyjną; poprawnie rozróżnia fakty i opinie.
Aktywnie i świadomie uczestniczy w rozmowie; potrafi podtrzymać rozmowę i właściwie na nią reagować; precyzyjnie dobiera środki językowe do celu, odbiorcy i sytuacji; jasno komunikuje potrzeby, emocje i stanowisko; argumentuje własne zdanie; zachowuje kulturę wypowiedzi podczas dyskusji; empatycznie reaguje na emocje rozmówcy; świadomie wykorzystuje głos, mimikę, gest i postawę; rozpoznaje także intencje wyrażone nie wprost; analizuje wpływ sytuacji komunikacyjnej na wypowiedź; potrafi ocenić skuteczność własnego komunikatu.
Prowadzi rozmowę w sposób dojrzały, empatyczny i odpowiedzialny; elastycznie dostosowuje wypowiedź do zmieniającej się sytuacji; precyzyjnie dobiera formę, styl i środki językowe; buduje przekonujące wypowiedzi i trafnie argumentuje; świadomie łączy komunikację werbalną i niewerbalną; potrafi przedstawiać własne potrzeby i stanowisko z poszanowaniem granic innych osób; dostrzega konsekwencje niewłaściwego doboru słów, tonu lub gestów; potrafi ocenić skuteczność komunikacji i modyfikować własne zachowanie; wykorzystuje kompetencje komunikacyjne w pracy zespołowej, projektowej i twórczej.
2. ODBIÓR TEKSTÓW KULTURY
Nie rozumie podstawowych informacji zawartych w prostym tekście; nie potrafi wskazać głównych bohaterów, miejsca ani najważniejszych wydarzeń; nie rozpoznaje podstawowych gatunków i form omawianych na lekcjach; nie odróżnia autora od bohatera lub narratora; nie rozpoznaje podstawowych elementów świata przedstawionego; nie podejmuje próby czytania omawianych tekstów; nie rozpoznaje podstawowych środków stylistycznych; nie potrafi odczytać prostych informacji z ilustracji, komiksu czy plakatu mimo wsparcia.
Z pomocą wskazuje temat, bohaterów, miejsce i najważniejsze wydarzenia; odróżnia autora od bohatera i narratora; rozpoznaje fikcję i rzeczywistość oraz elementy realistyczne i fantastyczne; rozpoznaje baśń, legendę, opowiadanie i komiks; zna pojęcia: bohater, narrator, świat przedstawiony; rozpoznaje dialog, wers, strofę, rym i refren; przy wsparciu wskazuje epitet, porównanie, metaforę i wyraz dźwiękonaśladowczy; odczytuje informacje wyrażone wprost; krótko wypowiada się o swoich wrażeniach; potrafi ocenić zachowanie bohatera w prostym przykładzie; czyta przygotowany tekst głośno.
Określa temat i główną myśl prostego tekstu; opowiada wydarzenia w odpowiedniej kolejności i dostrzega podstawowe związki przyczynowo-skutkowe; wskazuje elementy świata przedstawionego; rozpoznaje i wyjaśnia elementy realistyczne oraz fantastyczne; rozpoznaje pouczenie i przesłanie baśni; wypowiada się o bohaterach i ich zachowaniu; odróżnia znaczenie dosłowne od przenośnego; wyszukuje informacje wyrażone wprost i proste informacje pośrednie; odczytuje treści z komiksu, fotografii, plakatu i prostego przekazu cyfrowego; rozpoznaje podstawowe środki stylistyczne i określa ich znaczenie; czyta ze zrozumieniem i uwzględnia podstawową interpunkcję.
Samodzielnie interpretuje poznane teksty na poziomie odpowiednim dla klasy IV; określa temat, główną myśl i intencję nadawcy; wyjaśnia rolę narratora i dialogu; omawia świat przedstawiony oraz zależności między wydarzeniami; porównuje bohaterów i uzasadnia ich ocenę; odnosi ich postępowanie do wartości; wyjaśnia znaczenia przenośne i tworzone przez nie obrazy; wyszukuje informacje wyrażone wprost i pośrednio; analizuje komiks, fotografię, plakat i przekaz cyfrowy; rozpoznaje środki stylistyczne i określa ich podstawowe funkcje; wyjaśnia znaczenie wersu, strofy, rymu i refrenu; czyta płynnie, stosując pauzę i właściwą intonację; rozpoznaje cechy poznanych gatunków.
Samodzielnie i wnikliwie odczytuje teksty; formułuje i uzasadnia własną interpretację; dostrzega sensy dosłowne i przenośne; analizuje sposób kreowania bohaterów, świata przedstawionego i narracji; wyjaśnia funkcję dialogu; interpretuje informacje pośrednie; analizuje wpływ epitetu, porównania, metafory i wyrazu dźwiękonaśladowczego na wyobraźnię i emocje odbiorcy; świadomie wykorzystuje pauzę, tempo, intonację i barwę głosu podczas czytania; porównuje sposoby przedstawienia treści w literaturze, teatrze, filmie, obrazie, muzyce i komiksie; swobodnie posługuje się poznanymi terminami.
Przedstawia oryginalną i przekonująco uzasadnioną interpretację; dostrzega różne możliwe sposoby rozumienia utworu; samodzielnie analizuje zależności między formą a znaczeniem dzieła; wnikliwie interpretuje motywacje bohaterów i ich postawy; dostrzega związki między tekstem, innymi tekstami kultury i własnym doświadczeniem; analizuje funkcje środków stylistycznych i sposób oddziaływania słowa, obrazu, gestu i dźwięku; wyciąga trafne wnioski z informacji pośrednich; twórczo wykorzystuje wiedzę o gatunkach i środkach artystycznych; sprawnie posługuje się terminologią literacką i językową.
3. ŚWIADOMOŚĆ JĘZYKA
Nie opanował podstawowych wiadomości gramatycznych przewidzianych dla klasy IV; nie rozpoznaje podstawowych części mowy; nie radzi sobie z budowaniem prostych zdań; nie rozpoznaje podmiotu i orzeczenia; nie odróżnia zdania od równoważnika; nie rozpoznaje podstawowych typów wypowiedzeń; nie stosuje podstawowych zasad ortografii i interpunkcji; nie podejmuje prób poprawiania błędów mimo pomocy.
Rozpoznaje rzeczownik, czasownik, przymiotnik i przysłówek w prostych przykładach; z pomocą rozpoznaje spójnik; odróżnia wyrazy odmienne od nieodmiennych; określa podstawowe kategorie rzeczownika, przymiotnika i czasownika; rozpoznaje podmiot i orzeczenie w prostym zdaniu; odróżnia zdanie od równoważnika i zdanie pojedyncze od złożonego; zna alfabet; posługuje się prostymi wyrazami bliskoznacznymi i przeciwstawnymi; rozpoznaje znaczenie dosłowne i przenośne; dzieli wyrazy na sylaby; stosuje wielką literę i podstawowe znaki kończące zdanie; zna podstawowe zasady pisowni ó/u, rz/ż, ch/h; z pomocą poprawia wskazane błędy.
Poprawnie rozpoznaje poznane części mowy i stosuje ich podstawowe formy; określa osobę, liczbę, rodzaj i czas czasownika; określa przypadek, liczbę i rodzaj rzeczownika oraz przymiotnika; rozróżnia formy męskoosobowe i niemęskoosobowe; rozpoznaje funkcję przymiotnika i przysłówka; buduje poprawne zdania pojedyncze i proste złożone; rozpoznaje podmiot i orzeczenie; rozróżnia typy wypowiedzeń; korzysta z alfabetu i słownika ortograficznego; stosuje synonimy, antonimy, poznane frazeologizmy i przysłowia; wyjaśnia znaczenie wyrazów z kontekstu; stosuje poznane reguły ortograficzne i podstawową interpunkcję.
Sprawnie posługuje się wiedzą gramatyczną; poprawnie stosuje formy poznanych części mowy; wyjaśnia zależności między wyrazami w wypowiedzeniu; buduje różnorodne zdania pojedyncze i proste zdania złożone; świadomie dobiera typ wypowiedzenia do intencji; poprawnie rozpoznaje podmiot i orzeczenie; stosuje poznane znaki interpunkcyjne; korzysta ze słowników; świadomie wzbogaca wypowiedź synonimami, antonimami, frazeologizmami i przysłowiami; rozpoznaje wieloznaczność i znaczenia przenośne; stosuje reguły ortograficzne; potrafi uzasadnić część zapisów; samodzielnie odnajduje i poprawia własne błędy.
Sprawnie i świadomie wykorzystuje wiedzę o języku podczas tworzenia i odbioru wypowiedzi; poprawnie stosuje formy gramatyczne; różnicuje składnię i słownictwo zależnie od celu; wyjaśnia funkcje poznanych części mowy i części zdania; sprawnie korzysta ze słowników; funkcjonalnie wykorzystuje synonimy, antonimy, frazeologizmy i przysłowia; rozpoznaje znaczenia dosłowne, przenośne i wieloznaczne; poprawnie stosuje poznane zasady ortograficzne i interpunkcyjne; potrafi uzasadnić pisownię, odwołując się do poznanej reguły, wymiany głosek lub formy wyrazu; skutecznie redaguje i koryguje własny tekst.
Twórczo wykorzystuje wiedzę językową do osiągania zamierzonych efektów; potrafi pokazać, jak zmiana formy wyrazu lub konstrukcji zdania wpływa na znaczenie; świadomie różnicuje słownictwo i składnię; proponuje różne poprawne sposoby wyrażenia tej samej myśli; samodzielnie rozwiązuje problemy językowe, korzystając ze słowników i innych źródeł; niemal bezbłędnie stosuje poznane zasady ortograficzne i interpunkcyjne oraz potrafi je uzasadnić; przeprowadza wieloetapową redakcję tekstu; wykorzystuje wiedzę o języku również w nowych i nietypowych sytuacjach.
4. TWORZENIE WYPOWIEDZI
Nie tworzy nawet krótkiej, zrozumiałej wypowiedzi na podany temat; nie potrafi uporządkować podstawowych informacji; nie odpowiada na pytania dotyczące tekstu; nie tworzy prostych form użytkowych; nie potrafi opowiedzieć o wydarzeniu ani opisać prostego obiektu; nie stosuje podstawowego podziału na wstęp, rozwinięcie i zakończenie; nie podejmuje próby poprawienia tekstu mimo wsparcia.
Z pomocą uzupełnia prostą notatkę, tabelę lub schemat; odpowiada na pytania dotyczące tekstu; porządkuje elementy prostego planu; według wzoru tworzy zaproszenie, przepis, wiadomość lub zasady zabawy; zna podstawowy układ listu i wiadomości elektronicznej; opowiada w kilku zdaniach o wydarzeniu lub tekście; opisuje prosty przedmiot, miejsce, postać lub zwierzę; wyraża opinię i podejmuje próbę jej uzasadnienia; tworzy krótkie opowiadanie odtwórcze; próbuje napisać opowiadanie z dialogiem, prosty wiersz lub scenkę; z pomocą dzieli tekst na akapity.
Samodzielnie tworzy prostą notatkę, tabelę, schemat i plan; wybiera najważniejsze informacje z tekstu; formułuje pytania; tworzy zaproszenie, przepis, instrukcję lub wiadomość zgodnie z poznanym wzorem; pisze list i wiadomość elektroniczną; opowiada wydarzenia chronologicznie; opisuje przedmiot, miejsce, krajobraz, postać, zwierzę, ilustrację lub plakat; formułuje opinię i uzasadnia ją argumentem lub przykładem; charakteryzuje bohatera na podstawie jego zachowania; tworzy opowiadanie z dialogiem; zachowuje podstawowy układ wstęp–rozwinięcie–zakończenie; stosuje akapity; dba o zrozumiałość wypowiedzi.
Tworzy samodzielne, spójne i logiczne wypowiedzi; dobiera formę do celu i odbiorcy; sporządza poprawny plan i funkcjonalną notatkę; tworzy wypowiedzi użytkowe zgodne z ich przeznaczeniem; opowiada wydarzenia w logicznej kolejności; wykorzystuje określenia czasu i następstwa wydarzeń; formułuje opinię i uzasadnia ją argumentem oraz przykładem; tworzy uporządkowane opisy; stosuje trafne słownictwo; wnioskuje o cechach bohatera na podstawie jego zachowania; pisze opowiadanie z poprawnym dialogiem; tworzy prosty wiersz lub komiks; zachowuje kompozycję i akapitowanie; dokonuje częściowej autokorekty.
Tworzy przemyślane, rozbudowane i poprawne wypowiedzi; samodzielnie wybiera najbardziej funkcjonalną formę notatki; formułuje pytania pogłębiające rozumienie tekstu; buduje logiczne plany; dostosowuje wypowiedź do odbiorcy i sytuacji; tworzy uporządkowane relacje, opisy i charakterystyki; uzasadnia stanowisko kilkoma argumentami lub przykładami; buduje spójne opowiadania z dialogiem, opisem i elementami dynamizującymi akcję; kreatywnie tworzy wiersze, komiksy i scenki; świadomie dzieli tekst na akapity; dba o spójność stylistyczną; samodzielnie poprawia błędy językowe, ortograficzne, interpunkcyjne i kompozycyjne.
Samodzielnie wybiera najtrafniejszą formę wypowiedzi i dostosowuje ją do celu; tworzy oryginalne, wieloaspektowe i funkcjonalne teksty; buduje pogłębione uzasadnienia oraz przewiduje możliwe odmienne stanowiska; tworzy pomysłowe opisy i opowiadania, świadomie kształtując akcję, nastrój, przestrzeń i bohaterów; twórczo eksperymentuje z formą wiersza, komiksu lub opowiadania; świadomie wykorzystuje środki językowe i układ graficzny; samodzielnie redaguje i udoskonala własne teksty; potrafi wykorzystać własną twórczość do zainicjowania działania społecznego, kulturalnego lub projektowego.
5. ROZWIJANIE UMIEJĘTNOŚCI AUTOREFLEKSJI I BUDOWANIE TOŻSAMOŚCI
Nie podejmuje refleksji nad własnym uczeniem się; nie potrafi wskazać swoich trudności ani mocnych stron; nie rozpoznaje podstawowych emocji lub nie podejmuje próby ich nazywania; nie angażuje się w proste działania grupowe; nie respektuje ustalonych zasad współpracy; nie korzysta z informacji zwrotnej ani oferowanej pomocy.
Rozumie podstawowe pojęcie wartości; podaje przykłady dobra, prawdy, sprawiedliwości, wolności i piękna; wskazuje wartości obecne w prostym tekście; rozpoznaje zachowania pozytywne i negatywne; wymienia wspólnoty, do których należy; podejmuje pracę w parze lub grupie; wykonuje przydzielone zadanie; nazywa własne emocje i rozpoznaje emocje innych; potrafi wskazać, co zrobił dobrze i co było trudne; przyjmuje informację zwrotną; wie, że w trudnej sytuacji może poprosić o pomoc.
Wyjaśnia pojęcie wartości i rozpoznaje je w tekstach kultury; wskazuje wartości ważne dla siebie; dostrzega konsekwencje zachowań zgodnych i niezgodnych z wartościami; określa swoją rolę w rodzinie, klasie lub innej wspólnocie; angażuje się w pracę zespołową; ocenia własne postępy; wskazuje mocne strony i trudności; korzysta z informacji zwrotnej; podejmuje proste wyzwania edukacyjne; rozpoznaje własne emocje i reaguje na emocje innych; rozumie wpływ stresu na uczenie się; potrafi zwrócić się o pomoc.
Omawia wartości obecne w tekstach kultury; uzasadnia znaczenie wybranych wartości; wyjaśnia konsekwencje postępowania bohaterów; charakteryzuje wspólnoty, do których należy; określa swoją rolę w grupie; aktywnie uczestniczy w pracy zespołowej i wywiązuje się z zadań; szanuje innych i ich stanowiska; ocenia efekty własnego uczenia się; wykorzystuje informację zwrotną do poprawy; rozpoznaje emocje własne i innych; reaguje empatycznie; zna sposoby radzenia sobie ze stresem i wie, kiedy poprosić o pomoc.
Dostrzega znaczenie wartości dla jednostki i wspólnoty; analizuje konsekwencje wyborów bohaterów; potrafi uzasadnić własny system wartości z poszanowaniem odmiennych stanowisk; odpowiedzialnie realizuje rolę w grupie; wspiera innych; bierze odpowiedzialność za wspólny cel; rzetelnie ocenia własne osiągnięcia i trudności; planuje konkretne działania służące rozwojowi; wykorzystuje swoje mocne strony; rozpoznaje wpływ emocji na zachowanie; stosuje strategie radzenia sobie ze stresem; świadomie korzysta z pomocy, gdy jest potrzebna.
Samodzielnie stawia pytania dotyczące wartości, odpowiedzialności i wspólnoty; analizuje problemy z różnych perspektyw; dostrzega złożoność decyzji bohaterów i ludzi w sytuacjach rzeczywistych; podejmuje działania na rzecz grupy i wspólnego dobra; inicjuje rozwiązania; pomaga innym wykorzystać ich mocne strony; dokonuje pogłębionej autorefleksji; samodzielnie planuje własny rozwój i konsekwentnie realizuje cele; traktuje błędy jako źródło informacji; dobiera skuteczne strategie radzenia sobie z trudnościami i wspiera innych w ich stosowaniu.
6. ELEMENTY EDUKACJI MEDIALNEJ
Nie potrafi, nawet przy wsparciu, wyszukać podstawowej informacji w prostym źródle; nie odróżnia informacji od opinii; nie rozpoznaje reklamy; nie zna podstawowych zasad bezpiecznego korzystania z Internetu; nie rozumie potrzeby ochrony danych osobowych; nie reaguje właściwie na niepokojące treści; nie rozpoznaje podstawowych objawów przeciążenia ekranem.
Z pomocą korzysta ze słownika, encyklopedii, czasopisma, katalogu lub wskazanej strony; wybiera informację potrzebną do zadania; rozróżnia prosty fakt i opinię; wie, że źródła internetowe mogą różnić się wiarygodnością; rozpoznaje reklamę, produkt, usługę i hasło reklamowe; rozumie, że reklama ma wpływać na odbiorcę; zna podstawowe zasady netykiety; wie, że należy chronić dane osobowe; wie, że niepokojące treści należy pokazać dorosłemu; rozpoznaje zmęczenie ekranem i rozumie potrzebę ograniczania czasu korzystania z urządzeń.
Samodzielnie korzysta z podstawowych źródeł tradycyjnych i cyfrowych; wybiera informacje potrzebne do wykonania zadania; odróżnia fakty od opinii i potrafi wskazać opinię w tekście; dostrzega, że źródła mogą mieć różną wiarygodność; rozpoznaje reklamę, reklamę społeczną, plakat i mem jako przekazy wpływające na odbiorcę; wskazuje hasło, obraz lub emocję wykorzystaną w przekazie; wyjaśnia cel reklamy; przestrzega zasad netykiety; chroni dane osobowe i wizerunek; wie, jak reagować na zagrożenia; zna podstawowe zasady higieny cyfrowej.
Samodzielnie wyszukuje i selekcjonuje informacje; wybiera źródło odpowiednie do zadania; porównuje informacje; odróżnia fakt od opinii i uzasadnia swoje stanowisko; rozpoznaje podstawowe oznaki niewiarygodności źródła; analizuje reklamę, plakat, mem i reklamę społeczną; wskazuje elementy perswazyjne i wyjaśnia ich działanie; przestrzega zasad netykiety i ochrony danych; właściwie reaguje na niepokojące treści; planuje czas pracy z urządzeniami; rozumie zagrożenia związane z nadmiernym korzystaniem z technologii.
Sprawnie korzysta z kilku źródeł i dobiera je do celu; porównuje informacje pochodzące z różnych źródeł; uzasadnia ocenę wiarygodności źródła; bezbłędnie rozróżnia fakt i opinię; analizuje język reklamy, plakatu, memu i reklamy społecznej; wyjaśnia funkcję obrazu, hasła i emocji; rozumie mechanizmy perswazji i ich wpływ na odbiorcę; świadomie stosuje zasady bezpieczeństwa, netykiety i ochrony wizerunku; rozpoznaje skutki nadmiernego korzystania z technologii; planuje zrównoważone korzystanie z urządzeń; stosuje zasady higieny cyfrowej.
Samodzielnie dobiera źródła odpowiednie do celu i krytycznie ocenia ich wiarygodność; porównuje informacje i wskazuje różnice między faktem, opinią i sugestią; analizuje sposób, w jaki język, obraz i emocje wpływają na odbiorcę; rozpoznaje ukryte cele przekazów perswazyjnych; sam tworzy komunikaty informacyjne lub perswazyjne; świadomie chroni dane, prywatność, wizerunek i prawa autorskie; proponuje działania zwiększające bezpieczeństwo cyfrowe grupy; świadomie zarządza czasem korzystania z mediów; inicjuje działania dotyczące higieny cyfrowej i bezpieczeństwa w sieci.
7. PRAKTYKI LEKTUROWE
Nie podejmuje prób czytania wskazanych tekstów; nie zna podstawowej treści omawianych utworów mimo udzielonego wsparcia; nie potrafi wskazać zapamiętanego bohatera lub wydarzenia; nie uczestniczy w rozmowie o lekturze; nie podejmuje próby wyboru tekstu zgodnie ze swoimi zainteresowaniami; nie rozpoznaje podstawowych dziedzin sztuki omawianych na lekcjach.
Podejmuje próbę czytania wskazanych tekstów; przedstawia pierwsze wrażenie z lektury; wskazuje bohatera lub wydarzenie, które zapamiętał; z pomocą wybiera tekst lub komiks; krótko uzasadnia wybór; z pomocą planuje czytanie dłuższego tekstu; uczestniczy w rozmowie o utworze; zna podstawową treść omawianych baśni i legend; rozpoznaje krótkie utwory narracyjne i liryczne; wie, że „Mazurek Dąbrowskiego” jest hymnem Polski; rozpoznaje film, teatr, malarstwo, rzeźbę, muzykę i komiks jako dziedziny sztuki.
Samodzielnie wybiera tekst zgodny z zainteresowaniami i potrafi uzasadnić wybór; planuje czytanie dłuższego utworu; systematycznie czyta poznawane teksty; dzieli się wrażeniami; wypowiada się o bohaterach, wydarzeniach i problemach utworu; rozpoznaje w lekturach tematy związane m.in. z rodziną, przyjaźnią, emocjami, relacjami, przyrodą i wspólnotą; zna treść omawianych baśni i legend; czyta krótkie utwory narracyjne i liryczne; zna znaczenie „Mazurka Dąbrowskiego” jako hymnu Polski; wypowiada się o poznanych dziełach filmu, teatru, malarstwa, rzeźby, muzyki i komiksu.
Świadomie wybiera teksty i uzasadnia swoje preferencje; samodzielnie planuje i realizuje czytanie; przedstawia pierwsze wrażenia i uzasadnia je; omawia bohaterów, wydarzenia i problematykę utworu; odnosi treści lektury do własnych doświadczeń; rozpoznaje znaczenie baśni i legend dla kultury; interpretuje poznane utwory narracyjne i liryczne; wyjaśnia znaczenie „Mazurka Dąbrowskiego” jako symbolu narodowego; porównuje utwór literacki z jego adaptacją filmową, teatralną lub komiksem; potrafi polecić przeczytaną książkę innej osobie.
Wykazuje systematyczne zainteresowanie czytaniem; samodzielnie poszerza wybór lektur; świadomie określa własne preferencje czytelnicze; formułuje pogłębione opinie o utworach; wyjaśnia wpływ lektury na własne myśli i emocje; prowadzi rozmowę o problematyce dłuższych tekstów; porównuje różne sposoby przedstawienia tego samego tematu w literaturze, teatrze, filmie, malarstwie, muzyce i komiksie; wyjaśnia kulturowe znaczenie poznanych tekstów; przygotowuje przemyślane rekomendacje czytelnicze.
Czytanie traktuje jako sposób poznawania siebie, innych ludzi i świata; samodzielnie i twórczo poszerza krąg lektur; świadomie zestawia motywy, bohaterów i problemy różnych tekstów; wykorzystuje wcześniejsze lektury podczas interpretowania nowych utworów; formułuje oryginalne, pogłębione opinie; inicjuje rozmowy o książkach; tworzy twórcze rekomendacje; podejmuje działania zachęcające innych do czytania; analizuje własne nawyki czytelnicze i świadomie planuje ich rozwijanie.
8. DOŚWIADCZENIA EDUKACYJNE
Nie podejmuje udziału w prostych działaniach związanych z kulturą, lekturą lub pracą projektową; nie wykonuje przydzielonych zadań mimo wsparcia; nie współpracuje z grupą; nie przestrzega ustalonych zasad pracy; nie podejmuje prób udziału w szkolnych wydarzeniach kulturalnych lub projektach czytelniczych.
Uczestniczy w szkolnym wydarzeniu kulturalnym; wykonuje proste zadanie podczas przygotowywania scenki, spektaklu lub słuchowiska; z pomocą współtworzy element projektu związanego z lekturą; uczestniczy w prostym działaniu promującym czytelnictwo; korzysta ze wsparcia nauczyciela i grupy; przestrzega podstawowych zasad współpracy.
Aktywnie uczestniczy w wydarzeniu kulturalnym i przedstawia podstawowe wrażenia; wykonuje przydzielone zadanie podczas przygotowania spektaklu lub słuchowiska; współtworzy prostą adaptację baśni, legendy lub innego tekstu; bierze udział w projekcie związanym z lekturą, np. tworzy okładkę, komiks, element gry lub scenkę; uczestniczy w działaniu promującym czytelnictwo; przestrzega ustalonych zasad współpracy.
Odpowiedzialnie uczestniczy w wydarzeniach kulturalnych; potrafi opisać swoje wrażenia i wskazać istotny element wydarzenia; współtworzy adaptację tekstu; wnosi własne pomysły do projektu; współpracuje przy tworzeniu gry, komiksu, scenki, okładki lub improwizacji; przestrzega terminów i zasad pracy zespołowej; aktywnie uczestniczy w projekcie czytelniczym.
Świadomie uczestniczy w wydarzeniach kulturalnych i potrafi uzasadnić własną opinię; aktywnie współtworzy spektakl, słuchowisko lub adaptację; proponuje rozwiązania dotyczące projektu; twórczo realizuje zadania związane z lekturą; współorganizuje działania promujące czytelnictwo; odpowiedzialnie realizuje przyjętą rolę; ocenia efekt pracy grupy i własny wkład; wskazuje obszary wymagające poprawy.
Wykorzystuje udział w wydarzeniach kulturalnych do pogłębionej refleksji i własnej działalności twórczej; inicjuje rozwiązania podczas pracy nad spektaklem, słuchowiskiem lub adaptacją; twórczo przenosi tekst do nowej formy; proponuje oryginalną koncepcję projektu; dostosowuje sposób działania do potrzeb odbiorców; inicjuje lub współkoordynuje projekt czytelniczy; pomaga grupie efektywnie podzielić zadania; ocenia przebieg i rezultat przedsięwzięcia; formułuje wnioski, które można wykorzystać przy kolejnych działaniach.
Kryteria oceniania wypracowań w klasach VII i VIII (opowiadanie i rozprawka)
Nauczyciel może sprawdzać wypracowania wg kryteriów stosowanych na egzaminach zewnętrznych.
Punktacja za poszczególne kryteria:
Realizacja tematu wypowiedzi – 2p.
Elementy twórcze/retoryczne – 5p.
Kompetencje literackie i kulturowe – 2 p.
Kompozycja tekstu – 2 p.
Styl – 2 p.
Język – 4 p.
Ortografia – 2 p.
Interpunkcja – 1 p.
Uczeń może zdobyć maksymalnie 20 punktów. Praca musi liczyć co najmniej 180 słów. Uczniowie, którzy nie spełnią tego wymogu, otrzymają ocenę niedostateczną.
Nauczyciel może zastosować inne kryteria oceniania, jeśli wcześniej poinformuje o nich uczniów.
Zaproszenie i ogłoszenie
Kto zaprasza/ ogłasza? Kogo? Na co? Kiedy? Gdzie?
Przedstawienie dwóch zachęt do skorzystania z zaproszenia/ogłoszenia. - 2p. (Jeśli brakuje 1 elementu – 1p.)Poprawność ortograficzna, interpunkcyjna i językowa. – 1p. (Można łącznie popełnić dwa błędy)
Praca bezbłędna - celujący 3p. – bardzo dobry 2p. – dobry 1p. - dostateczny
Gramatyka w klasach IV - VIII
celujący: 98 - 100%
bardzo dobry: 90 - 97%
dobry: 75 - 89%
dostateczny: 50 - 74%
dopuszczający: 40 - 49%
niedostateczny: 0 - 39%
Uczniowie otrzymają oceny bardzo dobre i celujące różnej wagi za osiągnięcie wysokich wyników w konkursach szkolnych i pozaszkolnych z języka polskiego (przedmiotowych, literackich, recytatorskich itp.).
Uczeń biorący udział w konkursie szkolnym, który sprawdza wiedzę i umiejętności, może zdobyć ocenę wagi 3, jeśli zdobędzie
- 80% - 6,
- 70% - 5,
- 60% - 4.
Uczeń może zrezygnować z oceny.W innych konkursach szkolnych z języka polskiego uczniowie zdobywają oceny wagi 2.
Uczniowie otrzymują oceny ważone. Prace klasowe, sprawdziany i wypracowania pisane podczas lekcji mają wagę 3. Nauczyciel informuje uczniów o wadze poszczególnych ocen wystawianych podczas lekcji.
Ustala się następujące kryteria oceny prac pisemnych (wypracowań)w klasach IV - VIII:
Ogłoszenie
1. Zwięzłość i rzeczowość w przedstawieniu celu wypowiedzi – 1 p.
2. Wskazanie sposobu kontaktu z nadawcą – 1 p.
3. Poprawność językowa – 1 p.
4. Poprawność ortograficzna – 1p.
5. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalny 1 bł.) – 1 p.Praca bezbłędna = cel.
5 p. = bdb.
4 p. = db.
3 p. = dst.
2 p. = dop
0 – 1 p. = ndst.
Życzenia
1. Wskazanie adresata życzeń – 1 p.
2. Podanie okazji, z jakiej życzenia są składane – 1 p.
3. Treść życzeń – 1 p.
4. Nadawca życzeń – 1 p.
5. Poprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna (0 bł. – 2p.,1 bł.- 1p)Praca bezbłedna = cel.
6 p. = bdb.
5 p. = db.
4 p. = dost.
3 p. = dop.
0 – 2 p. = ndst.
Zaproszenie
1. Kto zaprasza? – 1 p.
2. Kogo zaprasza? – 1 p.
3. Dokąd zaprasza? – 1 p.
4. W jakim celu zaprasza (po co?)? – 1 p.
5. Na kiedy zaprasza? – 1 p.
6. Poprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna (dopuszczalny 1 bł.) – 1 p.Praca bezbłedna = cel.
6 p. = bdb.
5 p. = db.
4 p. = dost.
3 p. = dop.
0 – 2 p. = ndst.List*
1. Miejsce i data pisania listu – 1 p.
2. Zwrot do adresata listu – 1 p.
3. Pisanie na temat – 2 p.
4. Zwrot pożegnalny – 1 p.
5. Podpis nadawcy listu – 1 p.
6. Stosowanie zwrotów grzecznościowych – 1 p.
7. Trójdzielna budowa (akapity) – 1 p.
8. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
9. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
10. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0-2 p.
14 p . = cel.
13 p. = bdb.
12 p. = db.+
11 p. = db.
10 p. = db.-
9 p. = dst.+
8 p. = dst.
7 p. = dost.-
6 p. = dop.
0 – 5 p. = ndst.
Sprawozdanie*
1. Tytuł – 1 p.
2. Gdzie miało miejsce zdarzenie? – 1 p.
3. Kiedy miało miejsce zdarzenie? – 1 p.
4. Kto w nim uczestniczył? – 1 p.
5. Jaki miało przebieg? – 2 p.
6. Ocena zdarzenia – 1 p.
7. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 3 p.
8. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
9. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0 - 2 p.
14 p . = cel.
13 p. = bdb.
12 p. = db.+
11 p. = db.
10 p. = db.-
9 p. = dst.+
8 p. = dst.
7 p. = dost.-
6 p. = dop.
0 – 5 p. = ndst.
Streszczenie
1. Tytuł – 1p.
2. Pisanie własnymi słowami – 1 p.
3. Krótkie i zwięzłe – 1 p.
4. Układ chronologiczny – 1 p.
5. Zawiera niezbędne informacje – 2 p.
6. Pomija opisy i dialogi – 1p.
7. Nie zawiera własnych opinii, wniosków – 1 p.
8. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
9. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
10. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) 0 - 2 p.
Pkt 8., 9. i 10 dotyczy streszczenia, które zajmuje 2 strony i więcej.Gdy streszczenie jest krótsze, uczeń otrzymuje za kryteria 8., 9. i 10. po 1 pkt i dopuszcza się popełnienie po 1 bł., gdy zajmuje co najmniej 1 stronę, a gdy jest jeszcze krótsze, nie dopuszcza sie żadnych błędów.
14 p . = cel. lub 11 p. = cel.
13 p. = bdb. 10 p. = bdb.
12 p. = db.+ 9 p. = db.
11 p. = db. 8 p. = db.-
10 p. = db.- 7 p. = dst.+
9 p. = dst.+ 6 p. = dst.
8 p. = dst. 5 p. = dop.
7 p. = dost.- 4 p. = dop.-
6 p. = dop. 0 - 3 p. = ndst. 0 – 5 p. = ndst.
Wywiad*
1. Tytuł – 1 p.
2. Przedstawienie rozmówców – 1 p.
3. Poprawny zapis (każda wypowiedź od nowej linijki, dużą literą) – 2 p.
4. Stopień wyczerpania tematu – 2 p.
5. Powitanie i pożegnanie z rozmówcą – 1 p.
10. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 3 p.
11. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
12. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.)- 0 -2 p.
14 p . = cel.
13 p. = bdb.
12 p. = db.+
11 p. = db.
10 p. = db.-
9 p. = dst.+
8 p. = dst.
7 p. = dost.-
6 p. = dop.
0 – 5 p. = ndst.
Opis przedmiotu
1. Tytuł – 1 p.
2. Przedstawienie przedmiotu opisu (nazwa przedmiotu –1 p.
3. Usytuowanie przedmiotu – 1 p.
4. Opis od ogółu do szczegółu lub na odwrót – 1 p.
5. Używanie słownictwa umożliwiającego umiejscowienie poszczególnych elementów (nad, pod, obok, między, z lewej strony, przy...) – 1 p.
6. Używanie słownictwa nazywającego barwy i kształty – 1 p.
7. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
8. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
9. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0 - 2 p.
12 p. = cel.
11 p. = bdb.
10 p. = db.+
9 p. = db.
8 p. = db.-
7 p. = dst.
6 p. = dst.-
5 p. = dop.
0 – 4 p. = ndst.
Charakterystyka postaci*
1. Tytuł – 1 p.
2. Przedstawienie postaci – 1 p.
3. Wygląd zewnętrzny – 1 p.
4. Trzy cechy charakteru z uzasadnieniem – 3p
5. Ocena postaci i uzasadnienie oceny – 2 p.
6. Uporządkowanie elementów d 1. do 5. – 1 p.
7. Akapity – 1 p.
8. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
9. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
10. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0-2 p.
16 p. = cel.
15 p. = bdb.
14 p. = db.+
13 p. = db.
12 p. = db.-
11 p. = dst.+
9 - 10 p. = dst.
8 p. = dst.-
7 p. = dop.+
6 p. = dop.
0 – 5 p. = ndst.Reportaż*
1. Tytuł – 1 p.
2. Pisanie w 1. osobie czasu teraźniejszego
- 1 p.
3. Nawiązanie kontaktu z bohaterem wydarzeń
( dialog lub cytowanie jego wypowiedzi) - 1 p.
4. Zaangażowanie emocjonalne piszącego (co
czuję, przeżywam) – 1 p.
5. Dostrzeżenie w temacie cech indywidu-
alnych, niepowtarzalnych – 1 p.
6. Akapity – 1 p.
7. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
8. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
9. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0 - 2 p.
12 p. = cel.
11 p. = bdb.
10 p. = db.+
9 p. = db.
8 p. = db.-
7 p. = dst.
6 p. = dst.-
5 p. = dop.
0 – 4 p. = ndst.
Opis przeżyć wewnętrznych*
1. Tytuł – 1 p.
2. Ujawnienie przyczyny przeżycia – 1 p.
3. Opis reakcji i zachowań zewnętrznych – 1 p.
4. Analiza stanu uczuć – 1 p.
5. Praca w większości na temat – 1 p.
6. Akapity – 1 p.
7. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
8. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
9. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0 - 2 p.
12 p. = cel.
11 p. = bdb.
10 p. = db.+
9 p. = db.
8 p. = db.-
7 p. = dst.
6 p. = dst.-
5 p. = dop.
0 – 4 p. = ndst.Recenzja filmu (przedstawienia, koncertu)*
1. Tytuł – 1 p.
2. Informacja o twórcach (np. reżyserze, autorze scenariusza) – 1 p.
3. Obsada aktorska (przynajmniej role główne) – 1 p.
4. Tematyka dzieła (krótkie przedstawienie treści) - 1 p.
5. Gatunek filmowy – 1 p.
6. Ocena 3 wybranych elementów:
- gry aktorskiej
- scenografii, kostiumów, muzyki
- gry świateł, barw
- sposobów posługiwania się planami filmowymi
- akcji, układu treści 0 – 3 p.
7. Bogaty zasób słownictwa – 1 p.
8. Akapity – 1 p.
9. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
10. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
11. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0-2 p.
16 p. = cel.
15 p. = bdb.
14 p. = db.+
13 p. = db.
12 p. = db.-
11 p. = dst.+
9 - 10 p. = dst.
8 p. = dst.-
7 p. = dop.+
6 p. = dop.
0 – 5 p. = ndst.Recenzja książki*
1.Tytuł recenzji– 1 p.
2. Informacje o książce (autor, tytuł, wydawnictwo, miejsce i rok wydania, ilustracje, gatunek literacki) – za 3 - 1 p., powyżej 3 – 2 p.3. Czas i miejsce akcji – 1p.
4. Główne postacie – 1 p.
5. Krótkie przedstawienie problematyki utworu – 1 p.
6. Część krytyczna – 3p.Ocena trzech wybranych elementów:
- akcji
- kompozycji
- języka utworu
- wartości poznawczych, emocjonalnych, moralnych
- bohaterów
- innych spostrzeżeń (humor, niezwykła tematyka, oryginalne pomysły autorskie)- sposobu przedstawienia świata (realistyczny czy fantastyczny)
7. Ogólna ocena (dodatnia czy ujemna) - 1 p.
8. Bogaty zasób słownictwa – 1 p.
9. Akapity – 1 p.
10. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
11. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
12. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0-2 p.17-18 p. = bdb.
16 p. = cel
15 p. = bdb.
14 p. = db.
13 p. = db.-
12 p. = dst.+
10-11 p. = dst.
9 - p. = dst.-
8 p. = dop.+
7 p. = dop.
0-6 p. = ndst.
Opis sytuacji*
1. Tytuł – 1 p.
2. Przedstawienie zdarzenia – 1 p.
3. Czas teraźniejszy narracji – 1 p.
4. Wyszczególnienie zdarzeń toczących się w tym samym czasie 3 –4 zd.=1 p., >4= 2 p.
5. Przewaga zdań pojedynczych, równoważników zdań, zdań wykrzyknikowych i złożonych współrzędnie – 1 p.
6. Poprawność językowa (dopuszczalne 2 bł.)– 0 - 2 p.
7. Poprawność ortograficzna (dopuszczalne 2 bł.) – 0 - 2 p.
8. Poprawność interpunkcyjna (dopuszczalne 3 bł.) – 0 - 2 p.
12 p. = cel. 7 p. = dst.
11 p. = bdb. 6 p. = dst.-
10 p. = db.+ 5 p. = dop.
9 p. = db. 0 – 4 p. = ndst.
8 p. = db.-
Podanie – zaliczenie w ciągu 2 tygodni od dnia poznania wzoru
Życiorys – zaliczenie w ciągu 2 tygodni od dnia poznania wzoru
Brak zaliczenia = ocena niedostateczna.
* Wypracowanie będzie oceniane, jeśli zajmie co najmniej 1 stronę formatu A 4 (2 strony w typowym zeszycie szkolnym).
Jeśli będzie zajmowało mniej niż stronę, ale co najmniej ¾ wyznaczonego miejsca, oceniane będzie tylko za treść (nie za język, ortografię, interpunkcję, estetykę).
Uwaga uczniowie z dysleksją!
Jesteście oceniani za ortografię i interpunkcję wg innych zasad niż pozostali uczniowie.
1. Możecie popełnić o dwa błędy interpunkcyjne więcej od pozostałych uczniów i otrzymacie maksymalną liczbę punktów (2).
2. Przy ocenie ortografii uwzględniane są tylko błędy z u – ó, ż – rz, h – ch i użycie dużej litery na początku zdania.
Uczeń ma obowiązek przeczytania lektur podanych przez nauczyciela na dany rok szkolny.Rozprawka
Uwaga na pułapki!
Na niekorzyść ucznia działa także chaos w rozprawce – nie powinieneś mieszać ze sobą różnych argumentów, a najlepiej uporządkuj je, np. od najmniej ważnego do najważniejszego lub odwrotnie.
Usterką jest szkolna kompozycja rozprawki, szkolne sformułowania („moim pierwszym argumentem będzie…”, „moim drugim argumentem będzie…”) – warto zachować porządek pracy, ale nie numeruj w ten sposób argumentów. Jeśli już musisz to robić, pisz raczej „po pierwsze”, „ po drugie”.
Niewłaściwe jest nazywanie całych lektur argumentami. Błędne jest stwierdzenie: >>moim pierwszym argumentem będzie „W pustyni i w puszczy”<<. Zapamiętaj, że lektura nie jest żadnym twoim argumentem, bo – po pierwsze – nie ty ją napisałeś, po drugie argumentem jest jakiś fakt udowadniający tezę, nie cała książka. W lekturze szukasz jedynie przykładów na potwierdzenie argumentów.
Nie wolno mylić argumentów z przykładami. Najpierw podajesz ogólny argument, a potem przykłady, na jego poparcie. Zobacz to na przykładzie! Teza: „warto podróżować”. Argument: „podróże poszerzają naszą wiedzę o świecie i pozwalają skonfrontować to, co wiemy z książek z rzeczywistością”. Przykład: „Staś Tarkowski, bohater „W pustyni i w puszczy” Henryka Sienkiewicza, podczas wędrówki pogłębiał i stosował w praktyce swoją wiedzę geograficzną zdobytą w szkole, np. w sytuacji, gdy…”.
Błędem jest streszczanie całych lektur zamiast wyłuskiwania z nich konkretnych przykładów pasujących do argumentów popierających daną tezę.
Gdy temat odnosi się jedynie do wskazanej lub wybranej lektury obowiązkowej, nie powinieneś szukać przykładów do swojej argumentacji w innych książkach. Jeśli koniecznie chcesz o nich wspomnieć, by wykazać się oczytaniem i erudycją, pamiętaj, że będziesz oceniany za znajomość lektur, nie inne spostrzeżenia, a nieodniesienie się do lektury zdyskwalifikuje twoją pracę. Dużym błędem jest przywoływanie przykładów z życia (np. pisanie o własnych wakacjach w rozprawce o podróżach), gdy temat wymaga jedynie przykładów z lektur.
Niewybaczalnym grzechem jest niedopasowanie argumentów do tezy, to znaczy sformułowanie tezy „za” i dobór argumentów „przeciw” (można, oczywiście, przytaczać kontrargumenty, ale należy je „zbijać”).
Jeśli rozprawka zaczyna się od tezy, usterką będzie powtórzenie jej słowo w słowo na końcu pracy. Musisz poszerzyć tezę, wzbogacić o wnioski lub choć sformułować ją w innych słowach. Sprawdź na przykładzie! Teza na początku pracy: „warto podróżować”. Potwierdzenie tezy na końcu: „podróże kształcą, rozwijają, wzbogacają nasz umysł i często hartują ciało, stanowią ciekawe wyzwanie, skłaniają do dalszego pogłębiania wiedzy i… nowych podróży, dlatego są bardzo cennym elementem naszego życia”.
Jeśli rozprawka zaczyna się od hipotezy (pytań), błędem jest niesformułowanie tezy na końcu.
Największym błędem autorów rozprawek jest niesformułowanie tezy, czyli konkretnego stwierdzenia, poglądu w postaci zdania oznajmującego na początku lub na końcu pracy (jeśli na początku postawiono jedynie pytania, hipotezę).
-
-