Beata Dziełak

EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń rozpoznaje nadzwyczajne zagrożenia, sygnały alarmowe i zasady ewakuacji oraz dobiera bezpieczne zachowanie podczas pożaru, wypadku komunikacyjnego, powodzi, śnieżycy, uwolnienia substancji chemicznej lub zdarzenia terrorystycznego.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): geografia, chemia, fizyka, informatyka

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• odróżnić zagrożenie naturalne od zagrożenia wywołanego działalnością człowieka

• rozpoznać podstawowe sygnały alarmowe i wskazać właściwe zachowanie

• wyjaśnić obowiązki ludności podczas ewakuacji i wskazać bezpieczną drogę wyjścia

• przyporządkować zadania do właściwej służby i stosować się do jej poleceń

• dobrać zasady postępowania do wskazanego rodzaju zagrożenia

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• analiza komunikatu alarmowego lub scenariusza zagrożenia

• plan ewakuacji z oznaczeniem drogi i miejsca zbiórki

• udział w szkolnym ćwiczeniu ewakuacyjnym i omówienie przebiegu

• tabela: rodzaj zagrożenia – właściwa reakcja – odpowiednia służba

• krótka instrukcja zachowania oparta na oficjalnym komunikacie

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą rozpoznaje rodzaj zagrożenia, wskazuje znaczenie sygnału alarmowego i wykonuje podstawowe polecenie ewakuacyjne według podanej instrukcji.

Samodzielnie rozpoznaje typowe zagrożenie, wskazuje drogę ewakuacji, miejsce zbiórki i właściwą służbę oraz podaje podstawową zasadę bezpiecznego zachowania.

Porównuje dwa scenariusze zagrożeń, dobiera odmienne procedury, wyjaśnia kolejność działań i wskazuje konsekwencje niezastosowania się do poleceń służb.

Ocenia plan działania lub przebieg reakcji, wykrywa błąd zwiększający ryzyko, uzasadnia poprawkę i przedstawia bezpieczniejszy sposób postępowania.

Tworzy czytelną instrukcję lub plan reakcji dla wybranego zagrożenia, łączy procedury alarmowania, ewakuacji i współpracy ze służbami oraz uzasadnia kluczowe decyzje.

EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń charakteryzuje podstawowe składniki bezpieczeństwa państwa, geopolityczne uwarunkowania Polski, rolę organizacji międzynarodowych oraz misję i zadania Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): geografia, wiedza o społeczeństwie, historia

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wyjaśnić pojęcie bezpieczeństwa państwa i wskazać jego podstawowe składniki

• powiązać położenie Polski z wybranymi uwarunkowaniami bezpieczeństwa

• przedstawić rolę organizacji międzynarodowych w bezpieczeństwie Polski

• omówić misję, główne zadania i podstawową strukturę Sił Zbrojnych RP

• wyjaśnić zależności między składnikami bezpieczeństwa państwa a zadaniami wskazanych podmiotów

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• mapa zależności między składnikami bezpieczeństwa państwa

• analiza mapy położenia Polski i krótkie uzasadnienie wniosku

• tabela porównująca role organizacji międzynarodowych i Sił Zbrojnych RP

• wypowiedź ustna lub notatka oparta na oficjalnym źródle

• poprawiona wersja analizy po wykorzystaniu informacji zwrotnej

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą wyjaśnia pojęcie bezpieczeństwa państwa, wskazuje jeden jego składnik i rozpoznaje podstawową rolę wybranej instytucji lub Sił Zbrojnych RP.

Samodzielnie wymienia składniki bezpieczeństwa, opisuje podstawowe uwarunkowanie wynikające z położenia Polski oraz przedstawia główne zadania organizacji międzynarodowej i Sił Zbrojnych RP.

Porównuje zadania różnych podmiotów bezpieczeństwa, łączy położenie Polski z konkretnymi uwarunkowaniami i formułuje poprawny wniosek na podstawie mapy lub źródła.

Ocenia znaczenie współpracy międzynarodowej dla bezpieczeństwa Polski, uzasadnia wnioski i wyjaśnia zależności między zadaniami państwa, organizacji oraz Sił Zbrojnych RP.

Tworzy spójne opracowanie lub schemat systemu bezpieczeństwa, przedstawia zależności między jego składnikami i uzasadnia przyjęty sposób prezentacji.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń zabezpiecza miejsce zdarzenia, chroni siebie przed zakażeniem, rozpoznaje możliwy stan zagrożenia życia i prawidłowo przekazuje zgłoszenie służbom ratunkowym.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, edukacja zdrowotna, chemia

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• uzasadnić rolę świadka zdarzenia i pierwszeństwo bezpieczeństwa ratownika

• rozpoznać potencjalne źródła zagrożenia w domu, na ulicy, nad wodą, w lesie i pod ziemią

• zastosować środki ochrony osobistej w kontakcie z krwią lub płynami ustrojowymi

• rozpoznać okoliczności wskazujące na szybkie pogorszenie stanu poszkodowanego

• wezwać pomoc, podając miejsce, rodzaj zdarzenia, liczbę poszkodowanych i ich stan

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• symulowane zgłoszenie pod numer alarmowy

• karta oceny bezpieczeństwa miejsca zdarzenia

• demonstracja prawidłowego zakładania i zdejmowania rękawiczek

• analiza fotografii lub opisu sceny i wskazanie zagrożeń

• samoocena przebiegu ćwiczenia oraz poprawiona wersja procedury

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą wskazuje podstawowe zagrożenie, dobiera prosty środek ochrony i przekazuje najważniejszą informację podczas symulowanego wezwania pomocy.

Samodzielnie ocenia bezpieczeństwo typowego miejsca zdarzenia, stosuje rękawiczki ochronne, rozpoznaje potrzebę wezwania służb i przekazuje komplet podstawowych danych.

Analizuje kilka źródeł ryzyka, ustala kolejność zabezpieczenia miejsca, przydziela zadanie konkretnej osobie i wyjaśnia, dlaczego określone informacje są ważne dla dyspozytora.

Ocenia przebieg akcji świadka zdarzenia, identyfikuje błąd proceduralny lub ryzyko zakażenia, uzasadnia korektę i sprawdza skuteczność poprawionego działania.

Projektuje realistyczny scenariusz ćwiczenia, obejmujący ocenę ryzyka, ochronę ratownika i wezwanie pomocy, a następnie tworzy kryteria bezpiecznego wykonania procedury.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń ocenia przytomność i oddech osoby nieprzytomnej, udrażnia drogi oddechowe, układa poszkodowanego w pozycji bocznej bezpiecznej, zapewnia komfort termiczny i ponawia ocenę oddechu.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, wychowanie fizyczne, edukacja zdrowotna

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• rozpoznać objawy utraty przytomności i sprawdzić reakcję poszkodowanego

• udrożnić drogi oddechowe rękoczynem czoło–żuchwa

• oceniać prawidłowy oddech trzema zmysłami przez czas nie dłuższy niż 10 sekund

• ułożyć osobę oddychającą w pozycji bocznej bezpiecznej

• zapewnić komfort termiczny i systematycznie ponawiać kontrolę oddechu

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• demonstracja pełnej procedury na osobie pozorującej lub fantomie

• karta obserwacji kolejności czynności

• analiza błędu w przedstawionej procedurze

• wyjaśnienie mechanizmu niedrożności dróg oddechowych

• powtórne wykonanie procedury po informacji zwrotnej

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą sprawdza reakcję, udrażnia drogi oddechowe i rozpoznaje obecność oddechu, wykonując kolejne czynności według podpowiedzi.

Samodzielnie ocenia przytomność i oddech, układa osobę oddychającą w pozycji bocznej bezpiecznej oraz zapewnia jej ochronę przed wychłodzeniem.

Wykonuje całą procedurę płynnie, wyjaśnia znaczenie każdego etapu, wskazuje moment wezwania pomocy i systematycznie ponawia ocenę oddechu.

Ocenia wykonanie własne lub drugiej osoby, rozpoznaje błąd zagrażający drożności dróg oddechowych, uzasadnia korektę i skutecznie ją wprowadza.

Tworzy instrukcję lub scenariusz ćwiczenia obejmujący różne warunki zdarzenia, dobiera kryteria oceny i uzasadnia sposób zabezpieczenia poszkodowanego.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń rozpoznaje oznaki nagłego zatrzymania krążenia, wykonuje na fantomie resuscytację krążeniowo-oddechową samodzielnie i we współpracy oraz opisuje zastosowanie i znaczenie AED.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, fizyka, wychowanie fizyczne

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• rozpoznać brak prawidłowego oddechu jako wskazanie do rozpoczęcia RKO

• przedstawić uniwersalny algorytm postępowania w nagłym zatrzymaniu krążenia

• wykonywać uciski i oddechy ratownicze na fantomie zgodnie z instrukcją

• ograniczać przerwy i współpracować z drugą osobą podczas zmiany ratownika

• opisać zastosowanie AED i wskazać jego znaczenie dla zwiększenia skuteczności resuscytacji

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• praktyczne wykonanie RKO na fantomie

• ćwiczenie zespołowe z podziałem ról i zmianą ratownika

• opcjonalna symulacja użycia trenażera AED jako rozszerzenie programu

• analiza algorytmu i wskazanie miejsc krytycznych dla jakości RKO

• karta samooceny techniki i poprawiona próba

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą rozpoznaje brak prawidłowego oddechu, rozpoczyna uciski na fantomie i wykonuje podstawowe czynności zgodnie z kolejnymi poleceniami.

Samodzielnie realizuje podstawowy algorytm RKO na fantomie, zachowuje właściwą kolejność i wyjaśnia rolę AED w łańcuchu przeżycia.

Wykonuje RKO płynnie i we współpracy z drugą osobą, ogranicza przerwy, wyjaśnia miejsce AED w łańcuchu przeżycia i koryguje technikę po obserwacji.

Ocenia jakość wykonania według ustalonych kryteriów, lokalizuje błąd obniżający skuteczność, uzasadnia poprawkę i potwierdza ją w ponownej próbie.

Tworzy bezpieczny scenariusz ćwiczenia RKO z podziałem ról, uwzględnia miejsce AED w łańcuchu przeżycia, opracowuje kryteria obserwacji i uzasadnia organizację działania.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń wyjaśnia mechanizm zadławienia, rozpoznaje jego objawy, omawia schemat postępowania, wykonuje na manekinie rękoczyny ratunkowe i wskazuje sposoby zapobiegania zadławieniu u małych dzieci.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, edukacja zdrowotna

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wyjaśnić mechanizm niedrożności dróg oddechowych podczas zadławienia

• odróżnić objawy częściowej i całkowitej niedrożności w szkolnym scenariuszu

• zastosować właściwą kolejność działań zgodnie z aktualną instrukcją

• wykonać rękoczyny ratunkowe na manekinie w sposób bezpieczny

• wskazać działania zapobiegające zadławieniu u małych dzieci

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• wykonanie procedury na manekinie

• analiza scenariusza i wybór właściwej reakcji

• schemat postępowania w zadławieniu

• lista działań profilaktycznych dla opiekuna małego dziecka

• poprawiona demonstracja po informacji zwrotnej

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą rozpoznaje podstawowe objawy zadławienia i wykonuje na manekinie wskazane czynności według kolejnych poleceń.

Samodzielnie dobiera podstawową reakcję do objawów, wzywa pomoc i wykonuje na manekinie procedurę zgodnie z instrukcją szkolną.

Porównuje częściową i całkowitą niedrożność, uzasadnia zmianę sposobu działania i wykonuje procedurę płynnie, zachowując bezpieczeństwo.

Ocenia przebieg ćwiczenia, rozpoznaje nieprawidłowy chwyt lub kolejność, uzasadnia korektę i skutecznie poprawia wykonanie.

Tworzy czytelną instrukcję lub scenariusz profilaktyczno-ratunkowy, dobiera kryteria poprawnego wykonania i wyjaśnia mechanizm działania rękoczynów.

EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń rozpoznaje podstawowe wyposażenie apteczki domowej, samochodowej i turystycznej, wyjaśnia funkcje poszczególnych elementów oraz wskazuje różnice wynikające z przeznaczenia apteczki.

ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: edukacja dla bezpieczeństwa, dział III, pkt 12

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): technika, biologia, edukacja zdrowotna

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wymienić podstawowe elementy apteczki domowej, samochodowej i turystycznej

• wyjaśnić zastosowanie środków opatrunkowych i ochronnych

• odróżnić wyposażenie niezbędne od przedmiotów zbędnych lub niebezpiecznych

• porównać wyposażenie apteczek i wskazać różnice wynikające z ich przeznaczenia

• przyporządkować podstawowe elementy do apteczki domowej, samochodowej lub turystycznej

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• rozpoznawanie wyposażenia szkoleniowej apteczki

• zestawienie wyposażenia apteczki domowej, samochodowej i turystycznej

• tabela: element – zastosowanie – rodzaj apteczki

• analiza błędnie skompletowanego zestawu

• uzasadnienie różnic między wyposażeniem trzech rodzajów apteczek

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy apteczki i przyporządkowuje wybrany środek do prostego zastosowania.

Samodzielnie wymienia typowe wyposażenie trzech rodzajów apteczek, wyjaśnia funkcje podstawowych środków i przyporządkowuje element do zastosowania.

Porównuje wyposażenie apteczek, przyporządkowuje elementy do ich zastosowania i uzasadnia różnice wynikające z przeznaczenia zestawu.

Ocenia przydatność elementów w określonym rodzaju apteczki, rozpoznaje element niewłaściwy lub niebezpieczny i uzasadnia proponowaną zmianę.

Tworzy spójne zestawienie wyposażenia apteczki domowej, samochodowej i turystycznej, wyjaśnia funkcje elementów i uzasadnia różnice wynikające z przeznaczenia.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń rozpoznaje ranę i krwotok zewnętrzny, wykonuje opatrunek osłaniający i uciskowy, bezpiecznie zdejmuje rękawiczki oraz stosuje zasady doraźnego unieruchamiania kości i stawów.

ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: edukacja dla bezpieczeństwa, dział III, pkt 13 lit. a–h

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, wychowanie fizyczne, technika

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wyjaśnić różnicę między raną i krwotokiem oraz rozpoznać krwotok zewnętrzny

• zastosować ochronę osobistą i wykonać opatrunek osłaniający

• wykonać opatrunek uciskowy i monitorować skuteczność tamowania krwawienia

• bezpiecznie zdjąć rękawiczki bez kontaktu z zabrudzoną powierzchnią

• odróżnić złamanie, skręcenie i zwichnięcie oraz doraźnie unieruchomić uraz

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• wykonanie opatrunku osłaniającego i uciskowego

• demonstracja bezpiecznego zdejmowania rękawiczek

• unieruchomienie kończyny w symulowanym urazie

• analiza scenariusza i wybór właściwego opatrunku

• karta kontroli kolejności oraz samoocena wykonania

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą rozpoznaje ranę lub krwawienie, zakłada rękawiczki i wykonuje prosty opatrunek według pokazanej procedury.

Samodzielnie dobiera i wykonuje opatrunek osłaniający lub uciskowy, bezpiecznie zdejmuje rękawiczki oraz stabilizuje prosty uraz kończyny.

Analizuje rodzaj urazu, dobiera właściwą procedurę, kontroluje skuteczność opatrunku i wyjaśnia zasady doraźnego unieruchomienia.

Ocenia wykonanie, wykrywa ryzyko zakażenia, niewłaściwy ucisk lub błąd unieruchomienia, uzasadnia korektę i poprawia działanie.

Projektuje realistyczne ćwiczenie obejmujące ochronę ratownika, tamowanie krwawienia i unieruchomienie, tworzy kryteria wykonania i uzasadnia dobór środków.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń wyjaśnia pojęcie oparzenia, omawia zasady postępowania w oparzeniu termicznym, demonstruje chłodzenie kończyny i wskazuje sposoby zapobiegania oparzeniom.

ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: edukacja dla bezpieczeństwa, dział III, pkt 14 lit. a–d

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, chemia, edukacja zdrowotna

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wyjaśnić, czym jest oparzenie i rozpoznać typową sytuację wymagającą pierwszej pomocy

• usunąć lub ograniczyć działanie źródła ciepła bez narażania ratownika

• zademonstrować prawidłowe chłodzenie oparzonej kończyny

• unikać stosowania niezalecanych substancji oraz uszkadzania pęcherzy

• wskazać zasady zapobiegania oparzeniom, szczególnie u małych dzieci

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• demonstracja chłodzenia oparzenia w warunkach szkoleniowych

• analiza błędnych sposobów postępowania i ich korekta

• instrukcja pierwszej pomocy w oparzeniu termicznym

• plakat profilaktyczny dla domu lub szkoły

• poprawiona procedura po informacji zwrotnej

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą rozpoznaje oparzenie termiczne i demonstruje podstawowy sposób chłodzenia według podanej instrukcji.

Samodzielnie usuwa symulowane źródło zagrożenia, rozpoczyna właściwe chłodzenie i wskazuje zachowanie, którego należy unikać.

Analizuje okoliczności oparzenia, dobiera bezpieczną kolejność działań, wyjaśnia cel chłodzenia i wskazuje moment wezwania pomocy.

Ocenia opis lub demonstrację, rozpoznaje działanie mogące pogorszyć uraz, uzasadnia korektę i sprawdza poprawność całej procedury.

Tworzy instrukcję lub materiał profilaktyczny dla określonego odbiorcy, łączy pierwszą pomoc z zapobieganiem i uzasadnia dobór komunikatów.

EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń zna zasady pierwszej pomocy w sytuacji zagrożenia z użyciem broni konwencjonalnej, rozróżnia krwotoki, tamuje krwawienie przy użyciu dłoni i opatrunku uciskowego oraz stosuje zasadę „uciekaj, schowaj się, walcz” w scenariuszu szkoleniowym.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): wiedza o społeczeństwie, edukacja zdrowotna

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• rozpoznać bezpośrednie zagrożenie i priorytetowo chronić własne życie

• zastosować zasadę „uciekaj, schowaj się, walcz” adekwatnie do scenariusza

• wezwać pomoc i przekazać krótki, rzeczowy komunikat

• rozróżnić krwawienie wymagające natychmiastowego ucisku

• zatamować krwotok dłonią lub opatrunkiem uciskowym w warunkach symulacji

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• analiza bezpiecznego scenariusza sytuacyjnego

• wybór i uzasadnienie jednej z trzech strategii działania

• symulowane wezwanie pomocy po opuszczeniu strefy zagrożenia

• praktyczne tamowanie krwotoku na trenażerze lub modelu

• refleksja po ćwiczeniu bez odtwarzania drastycznych treści

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą rozpoznaje konieczność opuszczenia strefy zagrożenia, wskazuje jedną właściwą reakcję i wykonuje podstawowy ucisk na modelu.

Samodzielnie dobiera reakcję do prostego scenariusza, wzywa pomoc po znalezieniu bezpiecznego miejsca i wykonuje opatrunek uciskowy w symulacji.

Analizuje zmieniające się warunki, uzasadnia wybór między ucieczką i ukryciem, wskazuje ryzyka oraz prawidłowo tamuje krwotok na trenażerze.

Ocenia plan zachowania, identyfikuje działanie narażające uczestników, uzasadnia bezpieczniejszą alternatywę i koryguje procedurę pomocy.

Projektuje niedrastyczny scenariusz ćwiczenia decyzyjnego, uwzględnia bezpieczeństwo psychiczne i fizyczne uczestników oraz tworzy kryteria prawidłowej reakcji.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń wskazuje kierunki świata, orientuje się w terenie na podstawie charakterystycznych przedmiotów terenowych oraz wykorzystuje różne rodzaje map, kompas, busolę lub GPS do ustalenia położenia i kierunku marszu.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): geografia, matematyka, wychowanie fizyczne

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wyznaczyć podstawowe kierunki świata za pomocą dostępnego narzędzia

• rozpoznać charakterystyczne obiekty terenowe i wykorzystać je do orientacji

• odczytać legendę, skalę i podstawowe oznaczenia wybranej mapy

• zorientować mapę i wskazać własne położenie oraz kierunek przemieszczania

• dobrać rodzaj mapy lub narzędzia do określonego zadania terenowego

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• ćwiczenie terenowe z mapą i kompasem

• wskazanie kierunków i charakterystycznych punktów

• porównanie mapy papierowej z obrazem GPS

• szkic krótkiej trasy z opisem punktów orientacyjnych

• analiza błędu orientacji i poprawienie trasy

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą wskazuje kierunki świata, rozpoznaje wybrany obiekt terenowy i odczytuje podstawowy znak z legendy mapy.

Samodzielnie wyznacza kierunki, orientuje prostą mapę i wskazuje własne położenie oraz trasę do widocznego punktu.

Porównuje wskazania różnych narzędzi, dobiera mapę do zadania, planuje krótką trasę i koryguje kierunek na podstawie obiektów terenowych.

Ocenia poprawność orientacji i planu marszu, identyfikuje źródło błędu, uzasadnia wybór narzędzia oraz wprowadza skuteczną korektę.

Projektuje zadanie terenowe z mapą i punktami orientacyjnymi, opracowuje instrukcję, przewiduje trudności oraz uzasadnia rozwiązania zwiększające bezpieczeństwo.

 EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń wyjaśnia istotę cyberbezpieczeństwa oraz odbiera, tworzy i przedstawia umiarkowanie złożone wypowiedzi dotyczące roli cyberbezpieczeństwa militarnego w systemie cyberbezpieczeństwa państwa.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): informatyka, wiedza o społeczeństwie

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wyjaśnić pojęcie cyberbezpieczeństwa i wskazać jego znaczenie dla państwa

• wskazać rolę cyberbezpieczeństwa w ochronie funkcjonowania państwa

• wskazać miejsce cyberbezpieczeństwa militarnego w szerszym systemie ochrony państwa

• odczytać i przedstawić główne informacje z umiarkowanie złożonej wypowiedzi o cyberbezpieczeństwie militarnym

• tworzyć rzeczową wypowiedź o roli cyberbezpieczeństwa militarnego na podstawie wskazanych informacji

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• analiza wypowiedzi o cyberbezpieczeństwie militarnym

• schemat miejsca cyberbezpieczeństwa militarnego w systemie państwa

• krótka prezentacja lub notatka na podstawie wskazanych informacji

• streszczenie umiarkowanie złożonej wypowiedzi

• poprawiona wypowiedź po wykorzystaniu informacji zwrotnej

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą wyjaśnia pojęcie cyberbezpieczeństwa i wskazuje, że cyberbezpieczeństwo militarne jest elementem systemu bezpieczeństwa państwa.

Samodzielnie opisuje znaczenie cyberbezpieczeństwa dla państwa i przedstawia krótką, poprawną wypowiedź o roli cyberbezpieczeństwa militarnego na podstawie wskazanych informacji.

Analizuje umiarkowanie złożoną wypowiedź, wyodrębnia główne informacje i wyjaśnia rolę cyberbezpieczeństwa militarnego w systemie państwa.

Ocenia kompletność wypowiedzi pod względem merytorycznym, uzasadnia korektę i tworzy rzeczowe podsumowanie roli cyberbezpieczeństwa militarnego.

Tworzy spójny materiał informacyjny o cyberbezpieczeństwie państwa, przedstawia miejsce cyberbezpieczeństwa militarnego w systemie bezpieczeństwa i uzasadnia sposób prezentacji.

EFEKT UCZENIA SIĘ

Uczeń zna zasady bezpiecznego i efektywnego posługiwania się bronią strzelecką, rozpoznaje jej podstawowe części, przyjmuje postawy strzeleckie oraz prawidłowo zgrywa przyrządy celownicze, reguluje oddech i pracę na języku spustowym w warunkach szkoleniowych.

POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): fizyka, wychowanie fizyczne, technika

KRYTERIA SUKCESU — po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?

Uczeń potrafi:

• wymienić i bezwzględnie stosować podstawowe zasady bezpieczeństwa

• rozpoznać podstawowe części składowe broni strzeleckiej na modelu lub pomocy dydaktycznej

• przyjąć wskazane postawy strzeleckie z zachowaniem stabilności i bezpieczeństwa

• wyjaśnić i zademonstrować zgrywanie przyrządów celowniczych

• koordynować oddech i pracę na języku spustowym na urządzeniu szkoleniowym

MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI. Katalog jest otwarty; uczeń nie musi wykonywać wszystkich wymienionych form.

• analiza zasad bezpieczeństwa i reagowanie na komendy prowadzącego

• rozpoznawanie części na modelu, planszy lub bezpiecznej pomocy szkoleniowej

• demonstracja postawy i zgrywania przyrządów na urządzeniu treningowym

• karta obserwacji bezpieczeństwa i techniki

• samoocena oraz poprawiona próba po informacji zwrotnej

2 – ROZUMIENIE

opisuje • rozpoznaje • wyjaśnia

3 – ZASTOSOWANIE

stosuje • wykonuje • wykorzystuje

4 – ANALIZOWANIE

porównuje • dobiera • wnioskuje

5 – OCENIANIE

ocenia • uzasadnia • weryfikuje

6 – TWORZENIE

projektuje • modyfikuje • integruje

Z pomocą wymienia podstawowe zasady bezpieczeństwa, rozpoznaje wybrane części na pomocy dydaktycznej i przyjmuje wskazaną postawę szkoleniową.

Samodzielnie stosuje zasady bezpieczeństwa, nazywa podstawowe części, przyjmuje właściwą postawę i demonstruje zgrywanie przyrządów na urządzeniu treningowym.

Łączy postawę, chwyt, zgrywanie przyrządów i oddech w bezpieczną sekwencję, rozpoznaje własny błąd techniczny i koryguje go po obserwacji.

Ocenia wykonanie według kryteriów bezpieczeństwa i techniki, uzasadnia korektę postawy, oddechu lub pracy na języku spustowym i potwierdza poprawę w ponownej próbie.

Projektuje bezpieczne ćwiczenie przygotowawcze z wykorzystaniem pomocy szkoleniowej, opracowuje komendy i kryteria obserwacji oraz uzasadnia organizację stanowiska.