Konstancja Piguła
Edukacyjne wymagania oceniania dla klasy 7
WYMAGANIA EDUKACYJNE
geografia – klasa VII szkoły podstawowej
rok szkolny 2026/2027
Klasa VII w roku szkolnym 2026/2027 pozostaje objęta podstawą programową z 2017 r. z późniejszymi zmianami. Zakres obejmuje przede wszystkim środowisko, ludność, osadnictwo, gospodarkę i regiony Polski oraz relacje Polski z Europą.
Podstawa prawna: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej (Dz.U. 2017 poz. 356, z późn. zm., w tym Dz.U. 2024 poz. 996).
Zasady szczególne dla przedmiotu: Ocenie podlega korzystanie z map, danych, wykresów i technologii geoinformacyjnych, wyjaśnianie zależności środowisko–człowiek, analiza przestrzenna, porównywanie regionów oraz praca terenowa.1. POŁOŻENIE I ŚRODOWISKO POLSKI
Jak położenie, budowa geologiczna i rzeźba terenu wpływają na krajobrazy Polski?
GEO.1 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń określa położenie Polski w Europie, posługuje się mapą i współrzędnymi oraz charakteryzuje główne pasy rzeźby.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - środowisko przyrodnicze Polski
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): matematyka, historia
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
• określać położenie matematyczne i polityczne Polski
• obliczać rozciągłość w prostych zadaniach i posługiwać się skalą
• wskazywać pasy rzeźby oraz najważniejsze formy terenu
• łączyć rzeźbę z procesami geologicznymi i zlodowaceniami
• wyciągać wnioski z mapy hipsometrycznej i profilu terenu
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Wypowiedź ustna: odpowiedź, prezentacja, objaśnienie toku rozumowania, interpretacja, dyskusja lub omówienie własnej pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
Praca terenowa lub sytuacyjna: obserwacja w środowisku, orientowanie się w przestrzeni, zadanie w realnym kontekście i dokumentacja wyników.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: położenie i rzeźba Polski. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: położenie i rzeźba Polski. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: położenie i rzeźba Polski. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: położenie i rzeźba Polski. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: położenie i rzeźba Polski. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
1. POŁOŻENIE I ŚRODOWISKO POLSKI – ciąg dalszy
Jak położenie, budowa geologiczna i rzeźba terenu wpływają na krajobrazy Polski?
GEO.2 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń wyjaśnia zróżnicowanie klimatu, sieci wodnej, gleb i roślinności Polski oraz ocenia znaczenie zasobów przyrodniczych.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - klimat, wody, gleby i roślinność
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, fizyka, chemia
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
• odczytywać dane klimatyczne i kreślić wnioski z klimatogramu
• wyjaśniać czynniki kształtujące klimat Polski
• lokalizować dorzecza, główne rzeki, jeziora i obszary zagrożenia powodziowego
• łączyć typ gleby i roślinności z warunkami środowiska
• oceniać znaczenie i ograniczenia wykorzystania zasobów wody, gleby i lasów
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
Praca terenowa lub sytuacyjna: obserwacja w środowisku, orientowanie się w przestrzeni, zadanie w realnym kontekście i dokumentacja wyników.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: elementy środowiska przyrodniczego Polski. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: elementy środowiska przyrodniczego Polski. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: elementy środowiska przyrodniczego Polski. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: elementy środowiska przyrodniczego Polski. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: elementy środowiska przyrodniczego Polski. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
2. LUDNOŚĆ I URBANIZACJA POLSKI
Jak procesy demograficzne i migracje zmieniają rozmieszczenie ludności oraz funkcjonowanie miejscowości?
GEO.3 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń analizuje rozmieszczenie, strukturę i zmiany liczby ludności Polski na podstawie map, tabel i wykresów.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII — ludność Polski
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): matematyka, edukacja zdrowotna
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
• obliczać lub interpretować gęstość zaludnienia i przyrost naturalny
• odczytywać piramidę wieku i płci
• wyjaśniać przyczyny nierównomiernego rozmieszczenia ludności
• analizować skutki starzenia się społeczeństwa
• formułować wnioski na podstawie kilku źródeł danych
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
Wypowiedź ustna: odpowiedź, prezentacja, objaśnienie toku rozumowania, interpretacja, dyskusja lub omówienie własnej pracy.
Samoocena i poprawa: wskazanie mocnych stron, nazwanie trudności, wykorzystanie informacji zwrotnej, korekta błędów i plan dalszej pracy.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: analiza procesów demograficznych. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: analiza procesów demograficznych. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: analiza procesów demograficznych. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: analiza procesów demograficznych. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: analiza procesów demograficznych. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
2. LUDNOŚĆ I URBANIZACJA POLSKI – ciąg dalszy
Jak procesy demograficzne i migracje zmieniają rozmieszczenie ludności oraz funkcjonowanie miejscowości?
GEO.4 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń wyjaśnia przyczyny i skutki migracji, urbanizacji oraz zmian funkcji miast i obszarów wiejskich.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - migracje i osadnictwo
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): historia, edukacja zdrowotna
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
• rozróżniać migracje wewnętrzne, zagraniczne, stałe i czasowe
• analizować czynniki wypychające i przyciągające
• rozpoznawać funkcje miasta i strefy aglomeracji
• wyjaśniać suburbanizację oraz jej skutki komunikacyjne i środowiskowe
• oceniać wybrane zmiany w swojej miejscowości lub regionie
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Wypowiedź ustna: odpowiedź, prezentacja, objaśnienie toku rozumowania, interpretacja, dyskusja lub omówienie własnej pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca terenowa lub sytuacyjna: obserwacja w środowisku, orientowanie się w przestrzeni, zadanie w realnym kontekście i dokumentacja wyników.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: migracje, urbanizacja i sieć osadnicza. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: migracje, urbanizacja i sieć osadnicza. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: migracje, urbanizacja i sieć osadnicza. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: migracje, urbanizacja i sieć osadnicza. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: migracje, urbanizacja i sieć osadnicza. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
3. ROLNICTWO I PRZEMYSŁ POLSKI
Jak warunki przyrodnicze, społeczne i technologiczne wpływają na rolnictwo, przemysł i usługi?
GEO.5 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń wyjaśnia regionalne zróżnicowanie rolnictwa Polski i ocenia wpływ warunków przyrodniczych oraz pozaprzyrodniczych.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - rolnictwo Polski
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, chemia
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
• rozpoznawać warunki sprzyjające i ograniczające produkcję rolną
• analizować mapy użytkowania ziemi i kierunków produkcji
• wyjaśniać znaczenie wielkości gospodarstw, rynku i technologii
• porównywać rolnictwo intensywne, ekstensywne i ekologiczne
• oceniać skutki środowiskowe wybranych praktyk rolniczych
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
Praca terenowa lub sytuacyjna: obserwacja w środowisku, orientowanie się w przestrzeni, zadanie w realnym kontekście i dokumentacja wyników.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: uwarunkowania i struktura rolnictwa. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: uwarunkowania i struktura rolnictwa. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: uwarunkowania i struktura rolnictwa. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: uwarunkowania i struktura rolnictwa. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: uwarunkowania i struktura rolnictwa. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
3. ROLNICTWO I PRZEMYSŁ POLSKI – ciąg dalsz
Jak warunki przyrodnicze, społeczne i technologiczne wpływają na rolnictwo, przemysł i usługi?
GEO.6 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń charakteryzuje przemysł i energetykę Polski, rozpoznaje procesy restrukturyzacji oraz ocenia skutki różnych źródeł energii.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - przemysł i energetyka
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): fizyka, chemia, historia
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
• wyjaśniać czynniki lokalizacji zakładów przemysłowych
• wskazywać główne okręgi i nowe ośrodki przemysłu
• analizować zmianę znaczenia surowców, pracy, wiedzy i transportu
• porównywać źródła energii według dostępności, kosztów i wpływu na środowisko
• uzasadniać propozycję miksu energetycznego dla wybranego regionu
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Wypowiedź ustna: odpowiedź, prezentacja, objaśnienie toku rozumowania, interpretacja, dyskusja lub omówienie własnej pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: lokalizacja przemysłu i transformacja energetyczna. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: lokalizacja przemysłu i transformacja energetyczna. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: lokalizacja przemysłu i transformacja energetyczna. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: lokalizacja przemysłu i transformacja energetyczna. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: lokalizacja przemysłu i transformacja energetyczna. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
3. ROLNICTWO I PRZEMYSŁ POLSKI – ciąg dalszy
Jak warunki przyrodnicze, społeczne i technologiczne wpływają na rolnictwo, przemysł i usługi?
GEO.7 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń analizuje znaczenie transportu, handlu, usług i turystyki dla rozwoju kraju oraz dostępności regionów.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - usługi w Polsce
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): historia, informatyka
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
• porównywać zalety i ograniczenia środków transportu
• odczytywać przebieg głównych korytarzy i węzłów transportowych
• wyjaśniać znaczenie usług nowoczesnych i cyfryzacji
• oceniać walory, zagospodarowanie i presję turystyczną
• planować trasę z uwzględnieniem czasu, kosztu, emisji i dostępności
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
Praca terenowa lub sytuacyjna: obserwacja w środowisku, orientowanie się w przestrzeni, zadanie w realnym kontekście i dokumentacja wyników.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: sieci transportowe, usługi i turystyka. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: sieci transportowe, usługi i turystyka. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: sieci transportowe, usługi i turystyka. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: sieci transportowe, usługi i turystyka. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: sieci transportowe, usługi i turystyka. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
4. USŁUGI W POLSCE
GEO.8 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Uczeń definiuje pojęcie usług oraz klasyfikuje je według branż.
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - zróżnicowanie regionalne Polski
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): historia, biologia
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
- podać przykłady różnych rodzajów usług i przyporządkować je do odpowiednich grup (dystrybucyjnych, rekreacyjno-zdrowotnych, oświatowo-kulturalnych, łącznościowych),
- odróżnić usługi podstawowe od wyspecjalizowanych oraz rynkowe od nierynkowych,
- odczytać z wykresu lub tabeli dane dotyczące struktury zatrudnienia i opisać wzrost znaczenia sektora usług (III sektora) w gospodarce Polski,
- wyjaśnić wpływ dostępności usług na jakość życia mieszkańców i rozwój społeczno-gospodarczy.
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Wypowiedź ustna: odpowiedź, prezentacja, objaśnienie toku rozumowania, interpretacja, dyskusja lub omówienie własnej pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: porównawcza charakterystyka regionów. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: porównawcza charakterystyka regionów. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: porównawcza charakterystyka regionów. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: porównawcza charakterystyka regionów. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: porównawcza charakterystyka regionów. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
GEOGRAFIA
4. Usługi w Polsce – ciąg dalszy
GEO.9 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Charakteryzuje i porównuje rodzaje transportu w Polsce
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - relacje Polski z Europą
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): historia, języki obce
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
- charakteryzować i porównać rodzaje transportu (samochodowy, kolejowy, lotniczy, wodny śródlądowy i morski, przesyłowy), wskazując ich zalety, wady oraz udział w przewozie ładunków i pasażerów,
- odczytać z mapy gęstość sieci transportowej w Polsce i uzasadnić jej zróżnicowanie przestrzenne,
- opisać rolę polskich portów morskich (Gdańsk, Gdynia, Szczecin, Świnoujście) w gospodarce i handlu,
- wyjaśnić znaczenie nowoczesnych środków łączności (telekomunikacja, internet, usługi kurierskie) w funkcjonowaniu firm i codziennym życiu.
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca pisemna: odpowiedź otwarta, notatka, karta pracy, rozwiązanie zadania, sprawdzian umiejętności albo poprawiona wersja pracy.
Wypowiedź ustna: odpowiedź, prezentacja, objaśnienie toku rozumowania, interpretacja, dyskusja lub omówienie własnej pracy.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: Polska na tle Europy. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: Polska na tle Europy. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: Polska na tle Europy. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: Polska na tle Europy. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: Polska na tle Europy. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.
5. MÓJ REGION MOJA MAŁA OJCZYZNA
GEO.10 • EFEKT UCZENIA SIĘ
Lokalizacja i pojęcie regionu, Moja mała ojczyzna
ODNIESIENIE DO PODSTAWY: PP 2017/2024: geografia VII - praca terenowa i relacje człowiek–środowisko
POWIĄZANIA MIĘDZYPRZEDMIOTOWE (informacyjne): biologia, chemia, informatyka
KRYTERIA SUKCESU - po czym można rozpoznać opanowanie umiejętności?
- Wskazać na mapie ogólnogeograficznej i administracyjnej Polski położenie swojego regionu, powiatu/gminy oraz regionów sąsiednich.
- Opisać najistotniejsze cechy krajobrazu i środowiska przyrodniczego swojej małej ojczyzny.
- Podać przykłady i wykorzystać w praktyce co najmniej 3 źródła informacji o regionie (np. mapa topograficzna, obserwacja w terenie, dane z GUS).
- Wymienić i zaprezentować najważniejsze walory kulturowe, zabytki oraz atrakcje turystyczne najbliższej okolicy.
- Przedstawić specyfikę gospodarki lokalnej i scharakteryzować znaczenie najważniejszych zakładów lub usług.
- Wyjaśnić pojęcie małej ojczyzny i podać przykłady lokalnych inicjatyw na rzecz ochrony tradycji i środowiska.
MOŻLIWE DOWODY OSIĄGNIĘCIA UMIEJĘTNOŚCI
Uczeń może pokazać tę umiejętność w różnych formach; katalog jest otwarty i nie oznacza obowiązku wykonania wszystkich przykładów.
Praca terenowa lub sytuacyjna: obserwacja w środowisku, orientowanie się w przestrzeni, zadanie w realnym kontekście i dokumentacja wyników.
Działanie praktyczne: obserwacja, pomiar, doświadczenie, demonstracja procedury, wykonanie ćwiczenia lub kontrola poprawności.
Analiza materiału: tekst, źródło, mapa, wykres, tabela, model, ilustracja, nagranie, przykład lub zestaw danych wraz z uzasadnionymi wnioskami.
Praca cyfrowa: dokument, arkusz, kod, grafika, prezentacja, nagranie lub uporządkowany materiał z zachowaniem prawa i bezpieczeństwa.
Projekt lub wytwór: plan, model, plakat, prezentacja, portfolio, praca twórcza albo rozwiązanie problemu wykonane indywidualnie lub zespołowo.
2 – ROZUMIENIE
opisuje • wyjaśnia • podsumowuje
3 – ZASTOSOWANIE
stosuje • wykonuje • wykorzystuje
4 – ANALIZOWANIE
porównuje • porządkuje • wnioskuje
5 – OCENIANIE
ocenia • uzasadnia • weryfikuje
6 – TWORZENIE
projektuje • tworzy • modyfikuje
Z pomocą rozpoznaje podstawowe elementy dotyczące: badanie geograficzne w terenie. Wykonuje najprostsze zadanie według wzoru i poprawia część błędów po wskazaniu.
Samodzielnie wykonuje typowe zadania dotyczące: badanie geograficzne w terenie. Stosuje podstawowe pojęcia, zasady lub procedury i przedstawia zasadniczo poprawny rezultat.
Łączy informacje i dobiera sposób działania w zakresie: badanie geograficzne w terenie. Porównuje przypadki, wyjaśnia zależności i formułuje poprawne wnioski także w częściowo nowej sytuacji.
Analizuje bardziej złożone przypadki w zakresie: badanie geograficzne w terenie. Uzasadnia wybór metody lub interpretacji, sprawdza poprawność i świadomie doskonali pracę.
Samodzielnie, elastycznie i twórczo wykorzystuje umiejętności w zakresie: badanie geograficzne w terenie. Projektuje własne rozwiązanie lub pogłębioną interpretację i przekonująco uzasadnia decyzje.